De financiën tijdens je zwangerschapsverlof - hoe zit dat?

Je bent zwanger en je werkt. Dan komt er een tijd dat je met verlof gaat, Netflix aan ploft, gretig gebruik maakt van je nesteldrang en over het algemeen het vaker wat rustig aan doet. Maar een inkomen tijdens deze periode is wel zo fijn, de rekeningen moeten wel gewoon betaald worden namelijk. Als werknemer is dat geregeld in de Wet arbeid en zorg, maar hoe zit dat voor mij, als ZZP’er? Heb ik ook recht op een uitkering gedurende deze periode?

Excuses voor mijn afwezigheid; zoals ik in mijn EWP al vertelde ben ik behoorlijk ziek maar zijn ook mijn mannen ziek geworden. Wij zijn aan de beterende hand inmiddels maar het moest van ver komen. 

Ik schrijf dit artikel omdat ik weet dat er zelfstandigen onder ons zijn die helemaal niet weten dat zij hierop recht hebben. Zonde! Natuurlijk heb je recht op een uitkering als zelfstandige, je werkt immers ook voor brood op de plank. Ik vertel je vandaag hoe of wat, waar je het aan kan vragen en hoeveel je ongeveer krijgt. Nee, niet gesponsord maar wel erg belangrijk en informatief!

Mocht jij zwanger zijn en werknemer dan lever je, logischerwijs voor je verlof, ergens je zwangerschapsverklaring bij je leidinggevende in. Voor de bevalling krijg je zwangerschapsverlof en een zwangerschapsuitkering. Na de bevalling krijg je bevallingsverlof en een bevallingsuitkering. Jouw werkgever vraagt tegelijkertijd beide aan voor je. Zes of vier weken voor je zwangerschap (dit ligt er aan wanneer jij met verlof wil of kan) gaat het in, tot 10 weken daarna. Bij elkaar heb je recht op 16 weken uitkering. Als je zwanger bent van een meerling (tweeling, drieling etc.) dan heb je recht op meer weken. Je werkgever vraagt op een gegeven moment aan bij het UWV nadat jij hebt verteld dat je zwanger bent en je verklaring hebt ingeleverd. De uitkering wordt betaald aan de werkgever of aan jou, dat ligt er aan welke afspraken jij maakt. In de regel vaak wel aan de werkgever.

Dat is vrij duidelijk omlijnt als werknemer toch? En hoe zit dat dan als ZZP’er? Ik moest dit uitzoeken toen ik zwanger was van Fos en heb het geluk gehad dat er de afgelopen jaren best wel wat is veranderd. Het is nu een stuk makkelijker om als zelfstandige een uitkering te krijgen én het is ook hoger dan dat het was. Er waren collega’s die helemaal verbaasd waren wat ik kreeg aan uitkering gedurende mijn verlof omdat nog maar enkele jaren geleden deze bedragen niet boven een paar honderd euro per maand uitkwam. Nu is dat dus gelukkig anders, en terecht ook. Ook mijn gezin moet draaiende worden gehouden natuurlijk, hoe ik mijn brood verdien – als werknemer of zelfstandige – zou dan niet uit moeten maken.

Als zelfstandige heb je ook recht op een uitkering, deze heet de zelfstandigen en zwangerschapsuitkering ofwel ZEZ-uitkering. Je hebt net zo goed bepaalde plichten tijdens het uitgekeerd krijgen van deze uitkering als ieder ander, dat is iets wat je wel in ogenschouw moet houden. In de praktijk vrijwel verwaarloosbaar want het zijn hele logische plichten. Wanneer je meer dan 1225 uur (ofwel de urennorm genoemd) per jaar aan je onderneming werkt heb je recht op de volledige uitkering gedurende je verlof. Wanneer je niet aan deze uren voldoet dan kijken ze naar de winst. Ik heb zelf een ervaring met dat laatste proces en het bedrag wat daar uit kan komen, ik werkte tijdens mijn zwangerschap van Fos meer dan 1225 uur per jaar en nu natuurlijk ook. Dan krijg je de maximale uitkering. Aan wat voor bedrag moet je dan denken? De uitkering is nooit hoger dan het wettelijk bruto minimumloon, gedurende een kleine vier maanden (16 weken, net zoals bij iemand in loondienst) krijg je ongeveer €1400+ per maand. Ook krijg je 8% vakantiegeld. Dit wordt na afloop van de uitkering aan je uitbetaald. Valt de maand mei in de periode waarin je de uitkering ontvangt? De mijne begint in mei dus dan krijg ik in mei alvast het vakantiegeld dat tot en met april is opgebouwd. Het uiteindelijke bedrag is maximaal €5600 verdeeld over die 16 weken, betaald in vier momenten.

Ook als je nog maar kort als zelfstandige werkt heb je recht op een ZEZ-uitkering. Wellicht niet zo volledig als je het gehele jaar als zelfstandige had gewerkt je hebt dan wel recht op een deel. Ben je zelfstandige en in loondienst? Dan kan het zijn dat je recht hebt op meerdere zwangerschapsuitkeringen. Check daarvoor het UWV.

Hoe krijg je de ZEZ-uitkering? Ga naar de website van het UWV en print daar het PDF document uit wat staat aangegeven. Vul je gegevens in, of je voldoet aan de urennorm of anders je financiele cijfers over het afgelopen jaar en alle andere noodzakelijke karakters. Ná 24 weken stuur je dit per post, tezamen met je zwangerschapsverklaring of doktersverklaring in een envelop op naar het UWV. Acht weken later (sowieso niet later dan 8 weken natuurlijk) krijg je je besluit en per wanneer je het ontvangt. Je kan het zes weken of vier weken in laten en bij elkaar heb je recht op gemiddeld 16 weken. Hier en daar uitzonderingen daar gelaten natuurlijk. De betaling start dus die zes of die vier weken voor je bevaldatum.

Was je vorig jaar zelfstandige en had je recht op een uitkering maar wist je dat niet? Dan kan je binnen het jaar nog deze uitkering met terugwerkende kracht aanvragen! Tussen 7 mei 2005 tot en met 4 juni 2008 bestond er geen wettelijke regeling omtrent uitkering voor zelfstandigen. Afgelopen herfst werd bepaald door de regering dat hier een compensatieregeling voor komt. De compensatie bedraagt ongeveer € 5.600. Dit komt overeen met de gemiddelde uitkering die zelfstandigen die zijn bevallen in 2016 hebben gekregen. Wanneer de regeling in gaat en hoe dat in zijn werk zal gaan is nog niet bekend. Houd de website van het UWV in de gaten.

Sowieso kan je hier alle informatie over je uitkering tijdens je zwangerschap terugvinden bij het UWV, alsmede de formulieren.

Mocht je zelfstandige zijn en zwanger zijn of zwanger willen worden, dan heb je hopelijk nu wat meer informatie waar je hopelijk wat aan hebt!

Liefs,

Elise Joanne

Foto Shutterstock – Female hand in Piggy Bank by Africa Studio